Kreşe başlamak çocuk için yalnızca yeni bir eğitim ortamına girmek değil, aynı zamanda alıştığı ev düzeninden farklı bir günlük rutine geçmek anlamına gelir. Yeni öğretmenler, farklı çocuklar, yeni kurallar ve ebeveynden ayrılma gibi değişiklikler bazı çocuklar için başlangıçta zorlayıcı olabilir.
Bu nedenle çocuğu kreşe hazırlamak, yalnızca ilk gün ne yapacağını anlatmakla sınırlı olmamalıdır. Çocuğun yeni ortama aşamalı şekilde alışmasına yardımcı olmak ve ilk günlerde yaşanabilecek duygusal tepkileri doğal karşılamak önemlidir.
Evet. Ancak konuşmalar çocuğun yaşına uygun ve gerçekçi olmalıdır.
Örneğin:
Çocuğa kurum hakkında hiç bilgi vermemek kadar, kreşi olduğundan çok daha güzel ve kusursuz göstermeye çalışmak da doğru olmayabilir.
Örneğin:
Mümkünse çocuk başlamadan önce kurumu görmeli ve ortamı tanımalıdır.
Örneğin;
Çocuk daha önce gördüğü bir ortama gittiğinde kendisini daha rahat hissedebilir.
Çocuğun öğretmenini ilk kez ailesinden ayrıldığı gün görmesi yerine mümkünse önceden tanışması faydalı olabilir.
Ebeveyn, çocuğun;
Böylece öğretmen de çocuğu tanımaya daha erken başlayabilir.
Kreşe başlarken bazı çocukların en büyük endişesi “Annem veya babam beni bırakacak mı?” olabilir.
Bu nedenle ayrılık konusunda açık olmak önemlidir.
Çocuğa gerçek olmayan sözler vermekten kaçınmak gerekir.
Örneğin:
İlk günlerde çocuk ağladığında ebeveynin uzun süre sınıfta kalmak istemesi anlaşılabilir. Ancak çok uzun süren ve sürekli tekrar edilen vedalaşmalar bazı çocuklarda ayrılığı daha zor hâle getirebilir.
Kısa, sakin ve güven veren bir vedalaşma tercih edilebilir:
Kurum izin veriyorsa çocuğun evden küçük ve güvenli bir eşyayı yanında bulundurması bazı çocukların yeni ortama alışmasına yardımcı olabilir.
Örneğin sevdiği küçük bir oyuncak veya tanıdık bir eşya, ev ile kreş arasında duygusal bir bağlantı sağlayabilir.
Ancak bunun kurumun kurallarıyla uyumlu olması gerekir.
Çocuğun kendi başına kullanabileceği kıyafetler tercih etmek günlük bağımsızlığını kolaylaştırabilir.
Örneğin;
Çocuğun bütün ihtiyaçlarının çantasında düzenli şekilde bulunması da yeni rutine alışmasını kolaylaştırabilir.
Kreşe başlayan çocuklarda yeni düzene alışırken farklı tepkiler görülebilir.
Örneğin çocuk;
Ancak belirtiler uzun sürüyor veya belirgin şekilde ağırlaşıyorsa durum ayrıca değerlendirilmelidir.
Bazı çocuklar eve geldiğinde bütün gününü anlatmak istemeyebilir.
Bunun yerine:
Çocuk cevap vermek istemiyorsa zorlamak yerine daha sonra konuşmak için fırsat bırakılabilir.
Kreşi bir disiplin aracı olarak kullanmak doğru değildir.
Kreş, çocuğun eğitim ve sosyal deneyim yaşayacağı güvenli bir ortam olarak tanıtılmalıdır.
Çocuk:
Ardından:
Böylece çocuğun duygusu kabul edilirken yeni rutine devam etmesi konusunda güven verilir.
Çocuğun yeni ortama alışması zaman alabilir. Ancak çocuk uzun süre boyunca yoğun sıkıntı yaşıyor, kreşe gitme düşüncesi ciddi korkuya dönüşüyor veya günlük yaşamı belirgin şekilde etkileniyorsa aile ile kurumun birlikte değerlendirme yapması faydalı olabilir.
Öncelikle öğretmenle konuşularak çocuğun gün içerisinde nasıl davrandığı öğrenilebilir. Gerektiğinde çocuk gelişimi veya uygun bir uzmandan destek alınabilir.
Kreşe uyum bir günde tamamlanmak zorunda değildir. Çocuğa yeni ortamı tanıma fırsatı vermek, ayrılık konusunda dürüst ve güven verici olmak, vedalaşmayı tutarlı hâle getirmek ve çocuğun duygularını küçümsememek bu geçiş sürecini kolaylaştırabilir.
Bu nedenle çocuğu kreşe hazırlamak, yalnızca ilk gün ne yapacağını anlatmakla sınırlı olmamalıdır. Çocuğun yeni ortama aşamalı şekilde alışmasına yardımcı olmak ve ilk günlerde yaşanabilecek duygusal tepkileri doğal karşılamak önemlidir.
Kreşe başlamadan önce çocukla konuşulmalı mı?
Evet. Ancak konuşmalar çocuğun yaşına uygun ve gerçekçi olmalıdır.Örneğin:
gibi basit bilgiler verilebilir.
Çocuğa kurum hakkında hiç bilgi vermemek kadar, kreşi olduğundan çok daha güzel ve kusursuz göstermeye çalışmak da doğru olmayabilir.
Örneğin:
demek yerine, yeni ortamda bazen özleyebileceğini ve zorlanabileceğini kabul etmek daha gerçekçidir.
Kreşi önceden göstermek faydalı olabilir
Mümkünse çocuk başlamadan önce kurumu görmeli ve ortamı tanımalıdır.Örneğin;
- Binayı dışarıdan görmek,
- Sınıfı tanımak,
- Öğretmenle karşılaşmak,
- Oyun alanını görmek,
- Giriş ve çıkışı öğrenmek
Çocuk daha önce gördüğü bir ortama gittiğinde kendisini daha rahat hissedebilir.
Öğretmenle önceden tanışmak
Çocuğun öğretmenini ilk kez ailesinden ayrıldığı gün görmesi yerine mümkünse önceden tanışması faydalı olabilir.Ebeveyn, çocuğun;
- Sevdiği etkinlikleri,
- İlgi alanlarını,
- Kendisini rahatlatan şeyleri,
- Günlük alışkanlıklarını
Böylece öğretmen de çocuğu tanımaya daha erken başlayabilir.
Ayrılık sürecini önceden anlatın
Kreşe başlarken bazı çocukların en büyük endişesi “Annem veya babam beni bırakacak mı?” olabilir.Bu nedenle ayrılık konusunda açık olmak önemlidir.
şeklinde çocuğun anlayabileceği bir açıklama yapılabilir.
Çocuğa gerçek olmayan sözler vermekten kaçınmak gerekir.
Örneğin:
demek doğru değilse bunu söylememek daha güvenlidir.
Vedalaşmayı uzatmak her zaman faydalı olmayabilir
İlk günlerde çocuk ağladığında ebeveynin uzun süre sınıfta kalmak istemesi anlaşılabilir. Ancak çok uzun süren ve sürekli tekrar edilen vedalaşmalar bazı çocuklarda ayrılığı daha zor hâle getirebilir.Kısa, sakin ve güven veren bir vedalaşma tercih edilebilir:
Ardından kurumun belirlediği şekilde ayrılmak daha tutarlı olabilir.
Çocuğun yanında rahatlatıcı bir eşya olabilir mi?
Kurum izin veriyorsa çocuğun evden küçük ve güvenli bir eşyayı yanında bulundurması bazı çocukların yeni ortama alışmasına yardımcı olabilir.Örneğin sevdiği küçük bir oyuncak veya tanıdık bir eşya, ev ile kreş arasında duygusal bir bağlantı sağlayabilir.
Ancak bunun kurumun kurallarıyla uyumlu olması gerekir.
Kıyafet ve kişisel eşyalar
Çocuğun kendi başına kullanabileceği kıyafetler tercih etmek günlük bağımsızlığını kolaylaştırabilir.Örneğin;
- Kolay açılıp kapanan kıyafetler,
- Yedek kıyafet,
- Kurumun istediği kişisel eşyalar
Çocuğun bütün ihtiyaçlarının çantasında düzenli şekilde bulunması da yeni rutine alışmasını kolaylaştırabilir.
İlk günlerde davranış değişiklikleri olabilir
Kreşe başlayan çocuklarda yeni düzene alışırken farklı tepkiler görülebilir.Örneğin çocuk;
- Sabah ayrılmak istemeyebilir,
- Daha fazla ağlayabilir,
- Kreş hakkında konuşmak istemeyebilir,
- Eve geldiğinde daha huzursuz olabilir,
- Gün içerisinde yaşadıklarını anlatmakta zorlanabilir.
Ancak belirtiler uzun sürüyor veya belirgin şekilde ağırlaşıyorsa durum ayrıca değerlendirilmelidir.
“Bugün ne yaptın?” yerine daha kolay sorular
Bazı çocuklar eve geldiğinde bütün gününü anlatmak istemeyebilir.Bunun yerine:
gibi daha somut sorular sorulabilir.
Çocuk cevap vermek istemiyorsa zorlamak yerine daha sonra konuşmak için fırsat bırakılabilir.
Kreşle korkutmayın
Kreşi bir disiplin aracı olarak kullanmak doğru değildir.veya
gibi ifadeler çocuğun kreşi ceza veya tehdit olarak algılamasına neden olabilir.
Kreş, çocuğun eğitim ve sosyal deneyim yaşayacağı güvenli bir ortam olarak tanıtılmalıdır.
Çocuğun duygularını küçümsemeyin
Çocuk:dediğinde hemen:
demek yerine:
şeklinde yaklaşılabilir.
Ardından:
denebilir.
Böylece çocuğun duygusu kabul edilirken yeni rutine devam etmesi konusunda güven verilir.
Uyum süreci uzarsa ne yapılmalı?
Çocuğun yeni ortama alışması zaman alabilir. Ancak çocuk uzun süre boyunca yoğun sıkıntı yaşıyor, kreşe gitme düşüncesi ciddi korkuya dönüşüyor veya günlük yaşamı belirgin şekilde etkileniyorsa aile ile kurumun birlikte değerlendirme yapması faydalı olabilir.Öncelikle öğretmenle konuşularak çocuğun gün içerisinde nasıl davrandığı öğrenilebilir. Gerektiğinde çocuk gelişimi veya uygun bir uzmandan destek alınabilir.
Siz de deneyiminizi paylaşabilirsiniz.
- Çocuğunuz kreşe ilk başladığında nasıl tepki verdi?
- İlk günlerde ayrılık sürecini nasıl yönettiniz?
- Kreşe başlamadan önce kurumu birlikte ziyaret ettiniz mi?
- Çocuğunuzun alışmasını kolaylaştıran bir yöntem oldu mu?
- Kreşe başlayacak diğer anne ve babalara hangi tavsiyelerde bulunursunuz?
Kreşe uyum bir günde tamamlanmak zorunda değildir. Çocuğa yeni ortamı tanıma fırsatı vermek, ayrılık konusunda dürüst ve güven verici olmak, vedalaşmayı tutarlı hâle getirmek ve çocuğun duygularını küçümsememek bu geçiş sürecini kolaylaştırabilir.